Op 6 juni 1837, vandaag 187 jaar geleden, werd in het Belgische Tilleur bij Luik Maria Elisabeth Brassine geboren. Zij was de dochter van de mijnwerker Henri Brassine en huishoudster Marie Catherine Simar.
Maria Elisabeth Brassine kreeg een relatie met de mijnwerker Hubert Martin Bonten. Hubert Martin was geboren op 1 mei 1839 in Heer bij Maastricht. Hij was de zoon van Martin Bonten (1808, Heer -1872, Flémalle-Haute) en Maria Elisabeth Cremers (1807, Spaubeek – 1844, Tilleur). Hubert Martin Bonten was de oudste van drie kinderen uit dit huwelijk. Na hem werden nog Catharina Hubertina Bonten (1840-1875) en Maria Gertrudis Elisabeth Bonten (1842, overleden voor 1844) geboren.
Na het overlijden van Hubert Martin’s moeder Maria Elisabeth Cremers op 24 juni 1844 trouwde Martin Bonten snel voor een tweede keer. Dit tweede huwelijk vond plaats in Tilleur op 9 oktober 1844, waar hij trouwde met Gertrude Marck. Zij was afkomstig uit het plaatsje Bergheim in het huidige Nordrhein-Westfalen, waar zij op 19 maart 1817 was geboren. Uit dit tweede huwelijk kreeg Hubert Martin Bonten nog eens drie halfbroers en drie halfzussen: Henri Hubert (1846-1883), Marguerite (1850-1873), Pierre Joseph (geb. 1851), Marie-Thérèse Bonten (geb. 1854), Jean Bonten (geb. ca. 1855) en Marie-Aily-Elise Bonten (geb. 1858).
Hubert Martin Bonten was mijnwerker en waarschijnlijk werkzaam bij de maatschappij SA des Charbonnages de la Haye, die werd opgericht in 1860, of een van haar voorgangsters. Hubert Martin Bonten woonde namelijk in het Luikse stadsdeel St. Gilles, waar de schacht Procureur van de mijn La Haye was gevestigd.
Bron: Histoires de Liege
Bron: Histoires de Liege
Uit de relatie van Hubert Martin Bonten en Maria Elisabeth Brassine werd op 13 mei 1863 Marie Catherine Bonten geboren. Ongeveer anderhalf jaar later, op 17 augustus 1864 trouwden Hubert Martin en Maria Elisabeth met elkaar voor de Burgerlijke Stand in Luik. De bruid was op dat moment ongeveer twee maanden zwanger van haar tweede kind. Ook dit werd een dochter: Op 5 mei 1865 zag Marie Hubertine Bonten in Luik het levenslicht. Hierna volgden de geboortes van maar liefst elf kinderen: Pierre Martin Bonten (1867), Hubert Henri Bonten (1869), Martin Dieudonné Bonten (1872-1872), Alexandre Joseph Bonten (1873-1873), Jules Joseph Bonten (1873), Jean Joseph Bonten (1875-1875), Pauline Josephine Bonten (1876), Mathieu Bonten (1876), Else Marie Aily Bonten (1879), een doodgeboren zoontje (1881-1881) en Elisa Joséphine Bonten (1883-1892).
Deze familie Bonten was een echte mijnwerkersfamilie. De vier zoons die volwassen werden, volgden het beroep van hun vader en gingen allen aan de slag als mijnwerker in een van de kolenmijnen rondom Luik. Oudste dochter Marie Catherine huwde in 1889 met Julien Königs, geboren in Spa in 1863, met Duitse nationaliteit. Julien Königs was net als zijn zwagers werkzaam als mijnwerker in een kolenmijn. Ook de tweede dochter, Marie Hubertine Bonten, was getrouwd met een mijnwerker; op 17 mei 1890 trouwde zij met Guillaume Joseph Alexandre die in de mijnen werkzaam was. Dochter Pauline Josephine Bonten was werkzaam als landbouwster, maar ook zij was op 6 december 1913 in St.Nicolas bij Luik getrouwd met een mijnwerker, namelijk Guillaume Brombach. Jongste dochter Elise Marie Aily Bonten trouwde op 3 september 1898 met Francois Buddels uit St. Nicolas. Ook zijn beroep was mijnwerker.
Waarschijnlijk waren de meeste van deze mijnwerkers werkzaam bij de SA des Charbonnages du Horloz die in 1887 was opgericht. Deze maatschappij had schachten in Tilleur en in St. Nicolas. Vanuit deze twee locaties werd een concessie ter grootte van 271 hectare ontgonnen. In Tilleur werd dit gedaan door de steenkolenmijn Horloz, in St. Nicolas door de steenkolenmijn Bonnet. Verdeeld over beide mijnen waren ca. 1800 werknemers werkzaam voor het bedrijf. Van beide mijnen zijn er geen gebouwen meer terug te vinden, deze zijn gesloopt na sluiting van de mijnen in 1952 (Horloz) en 1930 (Bonnet).
Bovenstaande foto’s tonen de mijnzetel Horloz in Tilleur omstreeks eind 19e, begin 20e eeuw.
Bron: Commune Saint Nicolas
De grote teloorgang van deze mijnindustrie vanaf 1950 heeft deze generatie mijnwerkers niet mee hoeven maken, zij waren in de hoogtijdagen van de Luikse steenkolen- en metaalindustrie werkzaam in de mijnen.
Hubert Martin Bonten overleed in Ougrée in Luik op 30 november 1903 op 64-jarige leeftijd. De aangifte bij de Burgerlijke Stand van zijn overlijden werd gedaan door zijn twee zonen Jules en Mathieu Bonten, beiden op dat moment werkzaam als mijnwerker volgens de overlijdensakte. Zijn weduwe Marie Elisabeth Brassine overleed op 8 augustus 1914 in St. Nicolas in Luik op 77-jarige leeftijd.
Hubert Martin Bonten is een lid van de “tak Bemelen” waarvan de stamvader Henricus Bonten (ca. 1680 – 1722) is.
Wil je automatisch bericht van nieuwe blogs, schrijf je dan in om nieuwe blogs in je mail te ontvangen!